(Cadn.com.vn) - Tại hội thảo xây dựng Đề án thực hiện lộ trình tiến tới bảo hiểm y tế (BHYT) toàn dân giai đoạn 2011- 2015 và 2020 tại khu vực phía Bắc do Bộ Y tế phối hợp với Bảo hiểm Xã hội Việt Nam tổ chức chiều 2-8, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cho rằng: BHYT toàn dân là khát vọng thể hiện tính ưu việt, công bằng, nhưng để thực hiện được còn không ít thách thức. Thực tế, phương thức thanh toán vẫn còn phiền hà, sự hợp tác giữa bảo hiểm với bệnh viện còn khó khăn, ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ, công tác tuyên truyền về BHYT còn kém, người nghèo không biết mua bảo hiểm ở đâu, thậm chí không biết mình được hỗ trợ gì. Hiện tại do giá thuốc rẻ nên thường bác sĩ kê đơn bệnh nhân mua ngoài rất tốn kém, “Vì thế chúng ta cần làm sao để người dân không phải bỏ tiền túi là mục đích đến cuối cùng. Việt Nam đã thực hiện BHYT 20 năm rồi. Nếu tính đến năm 2020 thì chúng ta mất 28 năm mới tiến tới BHYT toàn dân”- Bộ trưởng chia sẻ.

Bộ trưởng Bộ Y tế khẳng định: Thực hiện BHYT toàn dân là tạo được một cơ chế tài chính hướng tới mục tiêu đảm bảo mọi người dân đều được tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe cơ bản mà không phụ thuộc vào khả năng chi trả của người dân. Sau 3 năm triển khai Luật BHYT cho thấy BHYT có vai trò quan trọng, đóng góp về tài chính và thực hiện được định hướng công bằng, hiệu quả và phát triển của hệ thống chăm sóc sức khỏe nước ta.

Chính sách BHYT cho người nghèo, cận nghèo là tạo sự công bằng trong chăm sóc y tế. Trong ảnh: Khám bệnh trẻ em diện BHYT.

Bộ trưởng nhấn mạnh: Thời gian qua, truyền thông BHYT chưa được quan tâm đúng mức và chưa chuyển tải được tính nhân văn của BHYT trong chia sẻ cộng đồng giữa người khỏe và người ốm, phòng tránh rủi ro tài chính liên quan tới đau ốm, nhất là với nhóm người nghèo. Tỷ lệ dân số tham gia BHYT chưa cao trong nhóm người thuộc hộ gia đình cận nghèo, gia đình nông dân (nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp) có mức sống trung bình, xã viên hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể, lao động tự do khu vực thành thị; một số đơn vị, tổ chức, đặc biệt là doanh nghiệp thực hiện chưa nghiêm chính sách BHYT cho người lao động (hơn 6 triệu người lao động trong các doanh nghiệp chưa tham gia BHYT, 74% người cận nghèo chưa tham gia BHYT). Việc tiếp tục mở rộng sự tham gia của các nhóm đối tượng này đòi hỏi có sự phối hợp liên ngành chặt chẽ trong công tác hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc thực hiện chính sách BHYT và tổ chức thực hiện các chủ trương chính sách xã hội hóa.

“Đề án thực hiện lộ trình tiến tới BHYT  toàn dân giai đoạn 2012 - 2015 và 2020” được thực hiện nhằm mở rộng phạm vi bao phủ của BHYT về tỷ lệ dân số tham gia BHYT, về phạm vi dịch vụ y tế được thụ hưởng và giảm mức chi trực tiếp từ người sử dụng dịch vụ; tiến tới mục tiêu BHYT toàn dân, góp phần tạo nguồn tài chính ổn định cho công tác chăm sóc sức khỏe theo hướng công bằng, hiệu quả, chất lượng và phát triển. Theo đó, mục tiêu cụ thể của Đề án là: Tăng tỷ lệ dân số tham gia BHYT, tiếp tục duy trì các nhóm đối tượng đã tham gia BHYT đạt tỷ lệ 100%; mở rộng các nhóm đối tượng để đến năm 2015 đạt tỷ lệ trên 75% dân số tham gia BHYT, đến năm 2020 có trên 90% dân số tham gia BHYT; nâng cao chất lượng khám chữa bệnh BHYT, đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh của người tham gia BHYT và từng bước đổi mới cơ chế tài chính, phấn đấu đến 2015 giảm chi tiêu trực tiếp từ tiền túi của hộ gia đình xuống dưới 40%.

Thạc sĩ Tống Thị Song Hương, Vụ trưởng Vụ BHYT , Bộ Y tế cho biết: Sau 3 năm triển khai thực hiện, bên cạnh những kết quả bước đầu, quá trình thực hiện Luật BHYT vẫn còn một số khó khăn, thách thức để đạt được mục tiêu BHYT toàn dân như việc mở rộng đối tượng tham gia BHYT còn chậm, tính tuân thủ pháp luật về BHYT chưa cao, ngoài những đối tượng được ngân sách Nhà nước bảo đảm, tỷ lệ tham gia BHYT người lao động trong các doanh nghiệp, hộ cận nghèo, tự nguyện tham gia BHYT còn thấp; công tác tuyên truyền, phổ biến và vận động thực hiện chính sách BHYT chưa toàn diện, hiệu quả chưa cao, vẫn còn tình trạng trốn đóng, nợ đóng BHYT. Một bộ phận người dân, nhất là vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn còn thiếu thông tin về những quy định của Luật BHYT; vai trò quản lý Nhà nước của UBND các tỉnh, thành phố chưa phát huy đầy đủ, các chỉ tiêu phát triển BHYT, kế hoạch thực hiện lộ trình BHYT toàn dân chưa được đưa vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, thành phố; sự phối hợp liên ngành trong tổ chức thực hiện Luật BHYT ở một số tỉnh, thành phố chưa chặt chẽ.

Tại Hội thảo, ông Lê Bạch Hồng - Tổng giám đốc BHXH Việt Nam nhận định: BHYT toàn dân không phải là nhiệm vụ của bất kỳ ngành nào mà của toàn xã hội. Phải xây dựng cơ chế chính sách cho thật tốt, phải cân đối giữa nghĩa vụ quyền lợi. Theo ông Hồng, quỹ BHYT không thể là “cái thùng không đáy” được. Chúng ta không giới hạn quyền lợi người tham gia bảo hiểm nhưng phải tính toán hợp lý để tự nguồn quỹ có thể tự chi trả được chứ không thể chi vô tội vạ. Bài toán cân đối BHYT giữa lợi ích và nghĩa vụ phải giải để sao cho không quá siết chặt với người dân nhưng cũng không thể đẩy cái khó cho Nhà nước. Không tính đến yếu tố đảm bảo an toàn quỹ không được vì nguồn lực không đáp ứng được thì làm sao chi trả cho tất cả dịch vụ được. Không nên dồn trách nhiệm chi tiêu quỹ BHYT cho riêng ngành bảo hiểm mà phải có trách nhiệm của ngành Y tế. Nếu có công văn Nhà nước lo hoàn toàn thì sẽ chẳng phải giữ quỹ.

Đại diện Vụ Vấn đề xã hội - Ban tuyên giáo Trung ương đưa ra ý tưởng, đó là cần có giải pháp khuyến khích người mua thẻ BHYT. Nếu 5 năm không sử dụng thẻ BHYT, chỉ phải đồng chi trả 5%, trên 10 năm không sử dụng, Nhà nước chi trả 100% khi họ điều trị bệnh. Không nên chi vô tội vạ cho tất cả tránh lạm dụng giá trị thẻ, tăng phòng bệnh.

H.N